Labowa Jesień: New Pansori: Rituals for Free Narratives
New Pansori: Rituals for Free Narratives to współczesny projekt performatywny, reinterpretujący tradycyjne koreańskie pansori poprzez swobodną improwizację, eksperymentalne praktyki wokalne oraz międzykulturową współpracę artystyczną.
Zakorzeniony w ekspresyjnej tradycji koreańskiej narracji ustnej, projekt rozszerza formę pansori poza klasyczną opowieść, tworząc otwarte i nieustannie ewoluujące doświadczenie dźwiękowe.
Inspiracją dla projektu była polska klasyka literacka O krasnoludkach i sierotce Marysi autorstwa Marii Konopnickiej, jednak spektakl nie traktuje tej historii jako zamkniętej narracji przeznaczonej do ponownego opowiedzenia. Zamiast tego fragmenty głosu, rytmu, tekstu, ciszy i szumu pojawiają się i zanikają w procesie kolektywnej improwizacji, tworząc płynne epizody muzyczne kształtowane
w czasie rzeczywistym przez wykonawców.
W wersji przygotowanej na Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej „Warszawska Jesień” projekt rozwija się w kierunku estetyki free music oraz współczesnej muzyki eksperymentalnej. Tradycyjne techniki wokalne pansori splatają się z rozszerzonymi technikami instrumentalnymi, elektroniczną kompozycją soundscape’ową, spontaniczną improwizacją i abstrakcyjnymi teksturami dźwiękowymi, tworząc dynamiczny dialog pomiędzy koreańskimi i polskimi praktykami muzycznymi.
Poruszając się pomiędzy rytuałem a improwizacją, pamięcią a rezonansem, strukturą a nieprzewidywalnością, spektakl bada nowe możliwości pansori w kontekście współczesnej muzyki. Zamiast linearnej narracji, New Pansori: Rituals for Free Narratives rozwija się jako żywy rytuał dźwiękowy — nieustannie przekształcany poprzez słuchanie, obecność i kolektywne współtworzenie.
Projekt został pierwotnie zamówiony przez Centrum Kultury Koreańskiej w Polsce i stworzony przez wokalistkę oraz kompozytorkę pansori Seoyoon Jang we współpracy z wybitnym polskim improwizatorem, kompozytorem muzyki teatralnej i filozofem Rafałem Mazurem. Wykonanie realizuje międzykulturowy zespół artystów: Seoyoon Jang (pansori), Woojoo Lee (koreańskie instrumenty perkusyjne), Rafał Mazur (akustyczna gitara basowa i soundscape) oraz Artur Majewski (kornet i elektronika), których kolektywna improwizacja kształtuje płynny krajobraz dźwiękowy utworu.
Projekt realizowany jest we współpracy z Międzynarodowym Festiwalem Muzyki Współczesnej „Warszawska Jesień” oraz Hashtag Lab w Warszawie.
Projekt wspierany jest przez Touring K‑Arts Program 2026, Korean Cultural Center in Poland, Korea Foundation for International Cultural Exchange (KOFICE) oraz Ministry of Culture, Sports, and Tourism of the Republic of Korea.
Program:
90-minutowy współczesny performans improwizowany oparty na motywach polskiej klasyki literackiej O krasnoludkach i sierotce Marysi Marii Konopnickiej.
Łącząc tradycyjne koreańskie pansori ze swobodną improwizacją, kompozycją soundscape’ową, elektroniką oraz praktykami współczesnej muzyki eksperymentalnej, spektakl rozwija się jako otwarty rytuał muzyczny kształtowany poprzez interakcję w czasie rzeczywistym pomiędzy polskimi i koreańskimi muzykami. Zamiast ustalonej sekwencji kompozycji program składa się z ewoluujących epizodów dźwiękowych inspirowanych tematami, postaciami i emocjonalnymi fragmentami oryginalnej opowieści.
Wystąpią:
Seoyoon Jang pansori
Woojoo Lee koreańskie instrumenty perkusyjne
Rafał Mazur akustyczna gitara basowa i pejzaże dźwiękowe
Artur Majewski kornet i elektronika
Realizacja:
koncepcja programowa i tekst: Jae-Hyun Hong (Ms.)
produkcja: Olga Pasek
identyfikacja wizualna: Aleksandra Ołdak
reżyseria dźwięku: Kosma Standera
współorganizacja: Centrum Kultury Koreańskiej, Teatr Łaźnia Nowa
Przestrzeń Muzyki Współczesnej Hashtag Lab współfinansuje Miasto Stołeczne Warszawa.
Patronem medialnym Przestrzeni Muzyki Współczesnej Hashtag Lab jest POLMIC.PL. i Dwójka Polskie Radio.
Jeśli chcesz wiedzieć więcej o artystach/utworach:
Dr Rafał Mazur – muzyk, filozof. Gra na akustycznej gitarze basowej zbudowanej na jego zamówienie. Wypracował zaawansowane i indywidualne podejście do swojego instrumentu oraz do improwizacji w ogóle, w której brzmienie, rozbudowana technika i gest łączą się w wykonawstwie.
Głównym polem zainteresowań i działalności Mazura jest improwizacja kolektywna i solowa. Jest założycielem Improvisers Ensemble – pierwszego krakowskiego zespołu muzyki swobodnie improwizowanej, studia improwizacji ImproArt oraz współzałożycielem Instytutu Intuicji – projektu poświęconego improwizacji intuicyjnej w Krakowie. Wykonywał muzykę jazzową i improwizowaną w klubach i festiwalach w całej Europie, a także w Chinach, Korei Południowej i Japonii.
Ostatnio współpracuje z Guillermo Gregorio, Joëlle Léandre, Ramonem Lopezem, Satoko Fuji, Natsuki Tamura, Agustí Fernándezem, Martinem Küchenem, Peterem Ole Jørgensenem, Zlatko Kauciciem, Lotte Anker, Fredericem Blondy, Charlottą Hug, Raymondem Stridem, Keirem Neuringerem, Barrym Guyem i inni. Płyty wydawał w większości liczących się wydawnictw free jazzowych i free improvised music jak Clean Feed, No Business Records, Relative Pitch, Fundacja Słuchaj i FMR Records, ale jego główną wytwórnią jest Not Two Records.
Mazur od dwudziestu lat tworzy cykle koncertów muzyki improwizowanej w Krakowie, jak projekt Laboratorium Intuicji, Meeting of Improvisers Festival itp. Był kuratorem Improviser’s Meeting w ramach festiwalu Musica Privata 2018.
Szczególne miejsce w jego działalności zajmuje projekt Wandering the Sound, w którym Mazur łączy działalność filozoficzną i muzyczną. Stworzył Wandering the Sound Trio z Gregorio i Lopezem oraz Wandering the Sound Quintet z Fuji, Tamurą, Gregorio i Lopezem. Istotną częścią projektu jest Droga Improwizacji – warsztat spontanicznej improwizacji opartej na daoistycznej strategii działania w nieoczekiwanych sytuacjach. Stworzone w ramach grantu artystycznego Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego warsztaty są prezentowane online na specjalnym kanale Droga Improwizacji.
Od 2018 roku Rafał Mazur rozwija swój autorski projekt Wandering the Sound (scape),który jest obecnie najważniejszym elementem jego szerokiej działalności artystycznej i filozoficznej, realizacją założeń związanych z modelem „słuchania nieróżnicującego”, koncepcją spontanicznej improwizacji skupionej na dźwiękach i działaniach dźwiękowo-poznawczych skupionych w koncepcji Listening Phiolosophy. Wandering the Sound (scape) polega na spontanicznej improwizacji z pejzażem dźwiękowym – współwibrowaniem z audiosferą, spontanicznym zanurzeniem się w wibrującej tkance sonicznej miejsc i zdarzeń.
Komprowizacje (kompozycje dla improwizatorów) tworzone i realizowane w ramach Wandering the Sound (scape), należą zarówno do takich nurtów we współczesnych aktywności dźwiękowych, jak sound art, nagrania terenowe, czy kompozycje pejzaży dźwiękowych (soundscape composition), jak i do radykalnych praktyk swobodnego, spontanicznego improwizowania muzyki – free improvised music. Rafał Mazur jest zarówno praktykiem spontanicznej improwizacji (w 2020 roku ukazał się 4‑płytowy box w wytwórni „Listen Foundation” z okazji 20-lecia jego pracy artystycznej jako improwizator-muzyk), jak i artystą zajmującym się nagraniami terenowymi i pejzażem dźwiękowym. Ponadto jako filozof i estetyk zajmuje się koncepcjami muzyki jako czynności poznawczej oraz teorią improwizacji.
Ważną częścią twórczości Mazura są komprowizacje – szczególny rodzaj kompozycji dla improwizatorów. Stworzył komprowizację dla dużego zespołu: Qian means Creative (premiera – Ostrava Days 2018), dla zespołu muzyki improwizowanej: What is mind?, a dla improwizatora i miejskiej audiosfery: Pięć spotkań z miastem. W 2020 powstała kompozacja na improwizatorów i nagrania terenowe z dźwiękiem miasta Krakowa pod nazwą: Citimprovisation Kraków. W roku 2021 w ramach artystycznej rezydencji Katowice Jazz Art. Festiwal nastąpiła realizacja (Jen Shyu & Rafał Mazur) komproziwacji „Vibrating with the Grass”, oraz w ramach festiwalu Krakowska Jesień Jazzowa miała miejsce premiera audiowizualnego projektu – trzyczęściowej komprowizacji „Sounds in Between” autorstwa Mazura (Instytut Instuicji [Pl] & Mung Music [Kor]). Również w 2021 w ramach Stypendium Artystycznego Miasta Krakowa została przygotowana i zrealizowana komprowizacja „Deep Free Immersion”, której cztery części składały się z soundscape composition zrealizowanych z całorocznych nagrań terenowych pejzażu dźwiękowego Zalewu Nowohuckiego oraz z improwizacji studyjnej autora. Na zamówienie festiwalu Biennale Aktuelle Music w Bremie Mazur przygotował komprowizację będącą hołdem dla polskiego kompozytora noise: Touching the Tiger – Homage to Karkowski – premiera przewidziana jest na listopad 2022.
Mazur jest także filozofem akademickim (doktorat na UJ), a jego głównymi dziedzinami są filozofia improwizacji, chińska filozofia daoistyczna, dalekowschodnia filozofia sztuki, estetyka ewolucyjna i naturalistyczna filozofia sztuki. W swojej dysertacji (2017 na Uniwersytecie Jagiellońskim) proponuje hipotezę o audiocentrycznym gruncie chińskiego systemu myślenia i porównuje tradycyjną praktykę muzyczno-dźwiękową chińskich filozofów – wenren ze współczesnymi aktywnościami dźwiękowymi jak sound art, pejzaże dźwiękowe, spacery dźwiękowe i współczesną sonic philosophy. Na podstawie swojej pracy porównawczej Mazur konstruuje swego rodzaju nowatorskie spojrzenie na koncepcję poznania, którą rozwija w projekcie Listening Philosophy oraz naturalistyczną koncepcję muzyki jako systemu wibracji. Jest autorem książki filozoficznej „Wielki Dźwięk nie brzmi. Daoistyczna filozoficzna praktyka dźwiękowa w kontekście wybranych nurtów we współczesnej sztuce i filozofii.”, bajek filozoficznych opartych na filozofii chińskiej „Podróż na Wielką Górę” i „Powrót na Wielką Górę” oraz artykułów naukowych i esejów filozoficznych.
Artur Majewski – trębacz i kompozytor, urodzony w 1978 roku we Wrocławiu. Swoją przygodę z muzyką rozpoczął jako pianista w wieku siedmiu lat, ale już jako dziesięciolatek jako swój główny instrument wybrał trąbkę. Wraz z perkusistą Kubą Sucharem współtworzy duet MIKROKOLEKTYW – dziś jedną z najważniejszych formacji polskiej sceny improwizowanej.
Instrumentalne szlify zdobywał studiując w latach 1998–2002 w klasie trąbki pod kierunkiem Piotra Wojtasika na Wydziale Jazzu i Muzyki Rozrywkowej Akademii Muzycznej w Katowicach. Tam też obronił pracę magisterską, której tematem była twórczość Dona Cherry’ego.
Jeszcze w czasie studiów w katowickiej akademii współtworzył formację Robotobibok, która eksplorowała pogranicze gatunków muzyki rockowej, jazzowej, elektronicznej i drum’n’base’owej. Zespół zdobył sobie grono wiernych słuchaczy nie tylko w Polsce, ale także poza jej granicami. W pierwszej połowie 2002 roku odbyli nawet trasę koncertową w Stanach Zjednoczonych, poprzedzoną licznymi występami w miastach europejskich od Lizbony przez Londyn, Paryż, Brukselę, Amsterdam, Berlin po Zagrzeb i Wiedeń. Przez dziewięć lat działalności (1999–2008) Robotobibok wydał trzy płyty kompaktowe: “Jogging” (2000), “Instytut Las” (2003) i “Nawyki Przyrody” (2004). Wszystkie wypuściła mała niezależna oficyna wydawnicza, Vytvornia OM, założona przez członków grupy.
Wraz z perkusistą Kubą Sucharem, z którym razem grali w zespole Robotobibok, Artur Majewski współtworzy duet Mikrokolektyw – dziś jedną z najważniejszych formacji polskiej sceny improwizowanej. Dowodem na to niech będą znakomite recenzje ich płyt, a także fakt, że Mikrokolektyw jest pierwszym i jak do tej pory jedynym polskim zespołem nagrywającym i wydającym regularnie płyty w działającej od 1957 roku słynnej amerykańskiej oficynie wydawniczej Delmark Records.
Majewski jest także członkiem FOTON QUARTET wraz z Gerardem Lebikiem, Wojtkiem Romanowskim i Kubą Cywińskim. Dotychczas nagrali jedną płytę, “Zomo Hall”, ale za to w jednej z najważniejszych i najbardziej docenionych poza granicami polskiej firmie płytowej NOT Two. Współpracuje ze szczecińską formacją Kristen, założoną przez braci Mateusza i Łukasza Rychlickich oraz Artura Bielę.
Regularnie koncertuje w duetach z krakowskim gitarzystą basowym Rafałem Mazurem. Razem z nim, Kubą Sucharem oraz mieszkającą w Niemczech polską saksofonistką Anną Kaluzą nagrali w 2013 album “Tone Hunting”, który ukazał się nakładem zapewne najważniejszego dziś europejskiego wydawcy muzyki improwizowanej, portugalskiego Clean Feed Records.
Przez lata pracy twórczej, przede wszystkim dzięki niespotykanej konsekwencji artystycznej oraz własnemu, oryginalnemu językowi, Artur Majewski doczekał się pozycji jednego z najciekawszych improwizatorów w Europie, który jest też chętnie zapraszany do współpracy przez muzyków zza Oceanu. Regularnie gra z Robem Mazurkiem w jego słynnej Exploding Star Orchestra czy z Joshuą Abramsem, kontrabasistą związanym z chicagowskim ruchem AACM, i jego grupą Natural Information Society.
Okazjonalnie występował z takimi muzykami jak: Fred Anderson, Nicole Mitchell, Josh Mike Reed, Chad Taylor, Noel Kupersmith, Matt Lux, Jason Adasiewicz, Mat Bauder, Jason Ajemian, Noritaka Tanaka, Nate McBride, John Herndon, Tim Mulvenna, Steve Hunt, Harrison Bankhead, Edward Wilkerson Jr., Jim Baker, Mauricio Takara, Richard Ribeiro, Zlatko Kaucic, Kazuhisa Uchihashi.
Koncertował na najważniejszych festiwalach w Polsce i poza nią, m.in. na Gdynia Summer Jazz Days 2001, JVC Warsaw Jazz Festival 2002, Warsaw Summer Jazz Days 2002, Sergey Kuryokhin Festival 2003 w Berlinie, Eurosonic Festival 2004 w Groningen w Holandii i 26th Jazzfestival Saalfelden w Austrii (2004), Leipziger Jazz Tage 2005 w Lipsku, Jazz Im Goethe Garten 2006 Festival w Lisbonie, Tel Aviv White Night Festival w Izraelu (2008), World Music Festival – Chicago 2009, Umbrella Music Festival – Chicago 2012.
Lee Woojoo – koreański perkusista tradycyjny i kompozytor„ który łączy bogate brzmienia gugak (tradycyjnej muzyki koreańskiej) ze współczesnymi formami ekspresji muzycznej. W swojej działalności artystycznej dąży do tworzenia nowych połączeń pomiędzy tradycyjną koreańską perkusją a nowoczesnymi językami muzycznymi, przekraczając konwencjonalne granice poprzez integrowanie tradycyjnych instrumentów z nowymi brzmieniami, fakturami i strukturami rytmicznymi.
Studiował tradycyjną muzykę koreańską na Uniwersytecie Hanyang, gdzie uzyskał stopień licencjata i tradycyjną koreańską perkusję na Koreańskim Narodowym Uniwersytecie Sztuk, gdzie uzyskał stopień magistra. Otrzymał I nagrodę na 38. National Gosu Competition w 2018 roku i Grand Prix podczas 7. Youth Festival Cheongchun Yeoljeon w 2022 roku. Ważniejsze projekty artysty to skomponowanie muzyki do performance’u scenicznego Two-Hands (2024), gdzie również odpowiadał na wykonanie muzyki, produkcja muzyki do filmu dla DDP Hanbok Expo (2024) i skomponowanie muzyki do koreańsko-duńskiego współ reżyserowanego spektaklu After War (2023).
Poprzez współpracę z międzynarodowymi artystami oraz występy w projektach i wydarzeniach o charakterze międzynarodowym, w tym After War (2023), Lee Woojoo prezentuje piękno i głębię koreańskiej muzyki tradycyjnej nowym odbiorcom na całym świecie. Jego twórczość ma na celu budowanie mostów między kulturami i łączenie ludzi poprzez uniwersalny język muzyki.
Jang Seoyoon – pionierska artystka pansori, kompozytorka i dyrektorka kreatywna, współtworzącą współczesny krajobraz koreańskiej muzyki tradycyjnej. Opierając swoją działalność na głębokim zakorzenieniu w pansori oraz kompozycji muzyki gugak, od lat rozwija nowe sposoby reinterpretacji tradycyjnej narracji muzycznej.
Do jej autorskich projektów należą m.in. Pansori: Animal Farm (2017–2019) oraz Pansori: The Little Prince (2021), w których zaadaptowała klasyczne dzieła George’a Orwella i Antoine’a de Saint-Exupéry’ego do formy współczesnego pansori. W projektach tych pełniła równocześnie funkcje autorki, kompozytorki i wykonawczyni, reinterpretując światową literaturę poprzez unikalny język koreańskiej narracji muzycznej.
Artystka współpracowała również z National Changgeuk Company of Korea przy realizacji współczesnych produkcji changgeuk — koreańskiej narodowej formy operowej — takich jak Poetry (2017), The Cosmic Sound (2018) oraz The Merchants of Venice (2023). Jej najnowsze projekty, Ongcheo (2024) i Boheoja (2025), ukazują jej nowatorskie podejście do kompozycji i kierownictwa muzycznego.
Poza działalnością teatralną Jang Seoyoon komponuje również muzykę do telewizyjnych filmów dokumentalnych, w tym do serii dokumentalnej koreańskiej telewizji KBS De O, realizowanej we współpracy z Korea Heritage Service i poświęconej koreańskiemu dziedzictwu kulturowemu.
Jako producentka współpracuje również z artystami współczesnego gugak przy wydawnictwach cyfrowych, przyczyniając się do modernizacji i popularyzacji koreańskiej muzyki tradycyjnej.
Artystka aktywnie prezentuje koreańską muzykę tradycyjną na arenie międzynarodowej, występując podczas festiwali i wydarzeń kulturalnych, takich jak Poland-Korea UNESCO Culture Month (2024) oraz ceremonia otwarcia 60-lecia wymiany kulturalnej Korea–Kanada (2024).
Obok działalności artystycznej zajmuje się również edukacją. Jest wykładowczynią pansori w Kaywon High School of Arts oraz profesorką wizytującą na Suwon University, gdzie wspiera rozwój nowego pokolenia koreańskich muzyków tradycyjnych.
Centralnym elementem jej działalności twórczej pozostaje rozwój pansori jako żywej i nieustannie ewoluującej formy sztuki. Poprzez swoje kompozycje, performanse i działalność pedagogiczną Jang Seoyoon konsekwentnie poszerza granice tradycyjnej muzyki koreańskiej, wyznaczając nowe kierunki dla gugak we współczesnym świecie.